GLOSSARY

رژیم مبتنی بر غذاهای کامل (Whole-Food Diet) بر غذاهای نسبتاً نزدیک به شکل اولیه آن‌ها تأکید دارد؛ نام رژیم به‌تنهایی کفایت دریافت را ثابت نمی‌کند.

برای مثال، افزودن حبوبات، سبزی و غلات کامل می‌تواند الگو را بهتر کند، اما اندازه سهم‌ها همچنان باید پاسخ‌گوی نیاز انرژی باشد. وعده جدید را با غذایی که جایگزین کرده و برنامه روزانه ورزشکار مقایسه می‌کنیم. فهرست سالم زمانی مفید است که کل دریافت کافی، پذیرفتنی و قابل تکرار بماند.

اثر یک الگوی غذایی می‌تواند حاصل تعامل چند انتخاب غذایی باشد و به یک ماده منفرد محدود نیست. الگوهای مدیترانه‌ای، DASH و برخی الگوهای منطقه‌ای اشتراک دارند، اما نسخه یکسانی نیستند. باید غذاها و جایگزینی‌های واقعی مشخص و با فرهنگ و تمرین فرد هماهنگ شوند. ارتباط یک الگو با پیامدی بلندمدت به این معنا نیست که هر محصول تجاری با همان نام همان اثر را دارد یا انرژی موردنیاز ورزشکار مسابقه‌ای را خودبه‌خود تأمین می‌کند.

رژیم کافی، انرژی و مواد مغذی ضروری را متناسب با وضعیت سلامت تأمین می‌کند. تنوع زیاد یا برچسب غذای سالم به‌تنهایی کفایت را ثابت نمی‌کند. آنچه واقعاً خورده می‌شود، غذاهای حذف‌شده و جایگزین مناسب آن‌ها اهمیت دارد. ورزشکار ممکن است سبزی فراوان بخورد، اما برای تمرین انرژی یا کربوهیدرات کافی دریافت نکند. بنابراین کل الگوی دریافت، توزیع غذا و احتمال کمبودهای مشخص را بررسی می‌کنیم؛ یک غذای خاص یا مکمل، تمام رژیم را خودبه‌خود متعادل نمی‌کند.

الگوی غذایی، ترکیب غذاها و عادت‌های خوردن در طول زمان را توصیف می‌کند؛ رژیم تجویزشده، مداخله‌ای برنامه‌ریزی‌شده است. نام رژیم به‌تنهایی ترکیب واقعی یا کیفیت آن را نشان نمی‌دهد. پیش از قضاوت، غذاهای معمول، اندازه سهم‌ها، روش آماده‌سازی، هزینه و ترجیح فرد را بررسی می‌کنیم. در ورزشکار، این اطلاعات باید با نیاز تمرین و ریکاوری پیوند بخورد. فصل مسابقه، بیماری یا دسترسی به غذا می‌تواند تغییر برنامه را ضروری کند، بدون اینکه فرد ناچار باشد هویت غذایی کاملاً تازه‌ای انتخاب کند.

پایبندی نشان می‌دهد برنامه توافق‌شده در طول زمان تا چه اندازه اجرا می‌شود. هزینه، کار، خانواده، علائم گوارشی، مهارت آشپزی و واقع‌بینانه‌بودن برنامه بر آن اثر دارند. دشواری اجرا، اطلاعاتی برای اصلاح برنامه است، نه مدرک ضعف اراده. بهتر است اقدام‌های روشن و قابل انجام تعیین و امکان ادامه آن‌ها بررسی شود. تغییری کوچک و پایدار می‌تواند از نسخه‌ای بلندپروازانه مفیدتر باشد که مکرراً مانع دریافت کافی غذا یا زندگی روزمره راحت ورزشکار می‌شود.

الگوی حامی قلب معمولاً بر سبزی، میوه، حبوبات، غلات کامل، مغزها و منابع مناسب چربی غیراشباع تأکید دارد و کیفیت چربی و سدیم دریافتی را اصلاح می‌کند. نتیجه به غذایی که جایگزین می‌شود هم وابسته است. هدف‌های چربی خون و فشار خون به ارزیابی گسترده‌تر و گاهی دارو نیاز دارند. ورزشکار باید سهم غذا و کربوهیدرات را با تمرین هماهنگ کند؛ حمایت از سلامت قلب الزاماً به معنای کم‌انرژی‌بودن، محدودیت شدید یا ناتوانی رژیم در سوخت‌رسانی نیست.

سهم مصرفی، مقدار انتخاب‌شده یا خورده‌شده است؛ سروینگ می‌تواند مقدار مرجع برچسب یا دستور مصرف باشد. روش بشقاب و رویکرد حجم غذا برنامه‌ریزی را ساده می‌کنند، اما نیاز هر ورزشکار را دقیق اندازه نمی‌گیرند. چگالی انرژی، انرژی نسبت به جرم غذاست و قضاوت کامل درباره کیفیت غذا نیست. سهم‌ها با هدف تغییر می‌کنند: غذای کم‌چگالی انرژی برای بعضی برنامه‌های وزن مفید است، اما ورزشکار پرتلاش ممکن است برای تأمین راحت نیاز به منابع فشرده‌تر انرژی احتیاج داشته باشد.