GLOSSARY

نشانگر زیستی تغذیه (Nutrition Biomarker) سنجه زیستی مرتبط با دریافت، وضعیت یا اثر ماده مغذی است؛ اعتبار آن به زمینه وابسته است.

نشانگر آزمایشگاهی در زمینه بالینی اطلاعات می‌دهد و تشخیص کامل تغذیه نیست. آلبومین و پره‌آلبومین از التهاب، تعادل مایعات، عملکرد اندام و فرایندهای دیگر اثر می‌گیرند؛ بنابراین شاخص مستقیم و مستقل دریافت پروتئین یا توده عضله نیستند. محدوده مرجع هم الزاماً هدف بهینه ورزشکار نیست. آزمایش مرتبط باید با دریافت، یافته جسمانی، علائم و روند ترکیب شود. پیش از نسبت‌دادن نتیجه فقط به رژیم، روش و زمان نمونه‌گیری نیز باید در نظر گرفته شوند.

گلوکز ناشتا، هموگلوبین گلیکوزیله، آزمون تحمل گلوکز خوراکی و انسولین ناشتا جنبه‌های متفاوت تنظیم گلوکز را بررسی می‌کنند. بیماری، آمادگی آزمایش، دارو و عوامل بالینی دیگر بر نتیجه اثر دارند. شاخص‌های HOMA برآوردهای جانشین مبتنی بر مدل‌اند؛ حساسیت انسولینی کل بدن را مستقیماً اندازه نمی‌گیرند و به‌تنهایی تشخیص فردی نمی‌دهند. واحد، روش آزمایش و جمعیت مرجع مهم است. تغییر مرتبط با ورزش باید در زمینه تفسیر شود، نه اینکه از یک نتیجه منفرد بیماری یا سلامت متابولیک عالی نتیجه بگیریم.

در پروفایل چربی، اجزای سنجیده‌شده، واحد، شرایط نمونه‌گیری و هدف بالینی باید روشن باشند. LDL، HDL، کلسترول کل و تری‌گلیسرید مقدارهای متفاوت‌اند؛ کلسترول غیر-HDL، کلسترول حمل‌شده خارج از HDL را خلاصه می‌کند. برای بعضی هدف‌ها نمونه ناشتا درخواست می‌شود، اما برای همه ارزیابی‌های چربی ضروری نیست. روند و خطر قلبی‌عروقی باید بررسی شود و یک جزء مطلوب مجوز نادیده‌گرفتن جزء نامطلوب نیست. ورزشکاربودن، نتیجه غیرطبیعی را خودبه‌خود بی‌اهمیت نمی‌کند.