GLOSSARY

پاسخ کورتیزول ناشی از ورزش (Exercise-Induced Cortisol Response) پاسخ کورتیزول مرتبط با جلسه ورزشی است.

کورتیزول در تنظیم سوخت، پاسخ فشار و کارکردهای دیگر لازم است و صرفاً «هورمون مخرب عضله» نیست. ترشح آن ریتم و ضربان دارد؛ بیداری، ساعت، بیماری و تمرین بر سنجش اثر می‌گذارند. افزایش موقت پس از فعالیت با پرکورتیزولیسم مزمن یکسان نیست. نسبت تستوسترون به کورتیزول هم تشخیص مستقل بیش‌تمرینی نیست؛ علائم، روند عملکرد و شرایط استاندارد نمونه‌گیری باید همراه آن دیده شوند.

محورهای هورمونی با بازخورد و گاهی الگوهای ضربانی و زمانی تنظیم می‌شوند. افزایش یک هورمون می‌تواند پاسخ جبرانی باشد و کاهش دیگری سازگاری موقت؛ هیچ‌کدام بدون زمینه، تشخیص قطعی نیست. نسبت دو هورمون نیز از صورت و مخرج، زمان و واحد اثر می‌گیرد. هدف تغذیه ورزشی «بالاتربردن همه هورمون‌ها» نیست؛ تأمین نیاز و حفظ پاسخ مناسب بدن اهمیت دارد.

ساخت، ذخیره، ترشح، انتقال و پاک‌سازی مراحل متفاوت‌اند. غلظت خون حاصل ورود و برداشت است، نه اندازه مستقیم ترشح؛ تغییر حجم پلاسما در ورزش نیز می‌تواند بر عدد اثر بگذارد. نیمه‌عمر به روش و شکل هورمون وابسته است و با مدت تمام آثارش یکی نیست. برای مقایسه، زمان نمونه‌گیری، وعده قبلی و فعالیت اخیر را ثابت یا ثبت می‌کنیم.