تنظیم اسید-باز
دستگاه ادراری (کلیه‌ها و دفع ادرار)
تعادل اسید و باز (Acid-Base Balance) به حفظ pH مایعات بدن در محدوده طبیعی، یعنی ۷.۳۵ تا ۷.۴۵ در خون شریانی، گفته می‌شود. این تعادل با همکاری بافرها، ریه‌ها و کلیه‌ها حفظ می‌شود.
سیستم بافری بی‌کربنات
مهم‌ترین بافر خارج سلولی سیستم بی‌کربنات–CO₂ است: CO₂ + H₂O ⇌ H₂CO₃ ⇌ H⁺ + HCO₃⁻. اهمیت آن در این است که هر دو جزء قابل تنظیم هستند: CO₂ با ریه و بی‌کربنات با کلیه.
چهار اختلال اصلی
- اسیدوز متابولیک: کاهش بی‌کربنات (مثلاً اسیدوز لاکتیک در ورزش شدید، کتواسیدوز دیابتی، نارسایی کلیه و اسهال)؛ جبران با تنفس سریع و عمیق.
- آلکالوز متابولیک: افزایش بی‌کربنات (مثلاً استفراغ و دیورتیک‌ها)؛ جبران با کاهش تهویه.
- اسیدوز تنفسی: افزایش CO₂ به‌دلیل کاهش تهویه (مانند بیماری ریه یا داروهای آرام‌بخش)؛ جبران کلیوی با حفظ بی‌کربنات.
- آلکالوز تنفسی: کاهش CO₂ به‌دلیل تنفس سریع (مانند اضطراب یا ارتفاع زیاد)؛ جبران کلیوی با دفع بی‌کربنات.
🔒 The rest of this entry is available after free Google sign-in.
Home
Academy
Site Map